Бараг 2000 жилийн өмнө Везувий галт уулын дэлбэрэлтийн үеэр шатсан, нүүрсжүүлсэн папирус хуйлмал бичгийг хиймэл оюун ухааны тусламжтайгаар хэсэгчлэн тайлжээ.Энэхүү хуйлмал нь эртний Ромын Геркуланеум хотоос олдсон хэдэн зуун хуйлмал номын нэг. МЭ 79 онд Везувий галт уулын дэлбэрэлтийн үеэр галт уулын нуранги дор булсан байсныг Везувий Сорилтын санаачилагчид дурджээ. Энэ санаачилга нь Геркуланеум хуйлмал номын бичвэрийг биечлэн задлах шаардлагагүйгээр тайлах зорилготой байсан юм. Юлий Цезарийн хадам аавын эзэмшилд байсан гэж үздэг харшид шавар, үнсний дор хадгалагдсан эдгээр хуйлмал номыг 18-р зуунд Италийн нэгэн фермер олсон байна. Энэхүү цуглуулга нь эртний үеэс хадгалагдан үлдсэн цорын ганц том хэмжээний сонгодог ном гэж тооцогддог юм./Орен Либерманн/